Η παράσταση «Ο Βυσσινόκηπος» επιστρέφει στο Βασιλικό Θέατρο

«Ο Βυσσινόκηπος», το εμβληματικό και βαθιά ανθρώπινο αριστούργημα του Αντόν Τσέχωφ, ανεβαίνει για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά στο Βασιλικό Θέατρο. Η παράσταση, που κέρδισε τις εντυπώσεις και τη θερμή ανταπόκριση του κοινού την προηγούμενη σεζόν, παρουσιάζεται σε μετάφραση του Δαυίδ Μαλτέζε και σκηνοθεσία και δραματουργική επεξεργασία της Αθανασίας Καραγιαννοπούλου.

Η νέα πρεμιέρα έχει προγραμματιστεί για την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026, στις 21:00. Στους κεντρικούς ρόλους πρωταγωνιστούν οι Αντίνοος Αλμπάνης, Βασίλης Ευταξόπουλος και Γιολάντα Μπαλαούρα, πλαισιωμένοι από έναν εξαιρετικό θίασο.

Λίγα λόγια για το έργο

Το κορυφαίο αυτό έργο της παγκόσμιας δραματουργίας φωτίζει με μοναδική λεπτότητα τις ρωγμές μιας κοινωνίας σε μεταβατικό στάδιο. Μέσα από την ιστορία μιας οικογένειας και τον ισχυρό συμβολισμό του βυσσινόκηπου, αναδεικνύεται η σύγκρουση ανάμεσα στη μνήμη και την ανάγκη για αλλαγή, καθώς και η παρακμή της αριστοκρατίας μπροστά στην ανάδυση μιας νέας πραγματικότητας.

Ο Τσέχωφ, γνώστης των υπόγειων συγκρούσεων της ανθρώπινης ψυχής, ισορροπεί αριστοτεχνικά ανάμεσα στο κωμικό και το δραματικό στοιχείο. Αποκαλύπτει την αδυναμία του ανθρώπου μπροστά στο πέρασμα του χρόνου και τις διαρκείς αναβολές, σε μια ατμόσφαιρα όπου η απώλεια δεν εκφράζεται με κραυγές, αλλά μέσα από σιωπές, αμηχανία και χαμένες ευκαιρίες.

Η υπόθεση και το ιστορικό πλαίσιο του «Βυσσινόκηπου»

Μετά από πέντε χρόνια απουσίας, η Λιουμπόφ Αντρέγιεβνα επιστρέφει με την κόρη της, Άνια, στο πατρικό τους σπίτι στη Ρωσία. Εκεί έρχεται αντιμέτωπη με την οικονομική καταστροφή: οι σπατάλες, η κακοδιαχείριση και η αδιαφορία ετών έχουν οδηγήσει σε τεράστια χρέη, με αποτέλεσμα το κτήμα και ο περίφημος βυσσινόκηπος να βγαίνουν σε πλειστηριασμό.

Η Λιουμπόφ και ο αδελφός της, Γκάγιεφ, αδυνατούν να αντιδράσουν για να σώσουν την περιουσία τους. Παγιδευμένοι στην αναβλητικότητα και την αναποφασιστικότητα, παραμένουν απλοί θεατές της μοίρας τους. Την ίδια στιγμή, ο Λοπάχιν—ένας επιτυχημένος έμπορος και γιος πρώην δουλοπάροικου της οικογένειας—είναι έτοιμος να εκμεταλλευτεί την ευκαιρία και να αγοράσει το κτήμα.

Ο Αντόν Τσέχωφ ολοκλήρωσε τον «Βυσσινόκηπο» το 1903, κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες λόγω της επιδεινούμενης υγείας του. Αυτό έμελλε να είναι και το τελευταίο του έργο. Μάλιστα, ο ίδιος εισέπραξε με απογοήτευση το γεγονός ότι το έργο παρουσιάστηκε στο κοινό ως δράμα, καθώς ο ίδιος επέμενε μέχρι τέλους ότι επρόκειται για κωμωδία.

Γραμμένο λίγο πριν από την επανάσταση του 1905 και δεκατέσσερα χρόνια πριν από τη Ρωσική Επανάσταση του 1917, το έργο αποτυπώνει με ακρίβεια τη μεταβατική στιγμή πριν από την κατάρρευση του παλιού κόσμου. Η παρακμή του παλιού: Η αριστοκρατία αποσύρεται σταδιακά στο περιθώριο, ανίκανη να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες. Η ανάδυση του καινούριου: Μια νέα, πιο σκληρή πραγματικότητα παίρνει τη θέση της. Οι έμποροι και οι πρώην δουλοπάροικοι γίνονται οι νέοι ιδιοκτήτες της γης, αποκτώντας την περιουσία εκείνων που δεν έμαθαν ποτέ να εργάζονται.

«Ο Βυσσινόκηπος» αποτυπώνει ανάγλυφα τη μετωπική σύγκρουση ανάμεσα στην παρηκμασμένη αριστοκρατία και την ανερχόμενη αστική τάξη στο γύρισμα του αιώνα.

Η παλιά τάξη: Η Λιουμπόφ και ο Γκάγιεφ επιλέγουν την αδράνεια. Αφήνουν την περιουσία τους να χαθεί, υιοθετώντας τη στάση μιας μαρτυρικής θυσίας. Με τον τρόπο αυτό, προσπαθούν να διασώσουν την ψευδαίσθηση της ηθικής και πολιτιστικής τους ανωτερότητας — μιας υπεροχής που πηγάζει από το ένδοξο παρελθόν, την καλλιέργεια και τα ταξικά τους προνόμια. Η νέα τάξη: Στον αντίποδα, η ορμητική τάξη των εμπόρων κινείται με δυναμισμό. Οπλισμένοι με εργατικότητα, πείσμα, θράσος, αλλά και τα απωθημένα γενεών που έζησαν στην υποτέλεια, οι εκπρόσωποί της καβαλάνε το κύμα της εξέλιξης, ισοπεδώνοντας τις αξίες του παλιού κόσμου. Δίπλα στον βυσσινόκηπο, τα τρένα πηγαινοέρχονται ασταμάτητα. Το ερώτημα παραμένει μετέωρο: θα προλάβουν, τελικά, οι ήρωες να επιβιβαστούν στο τελευταίο τρένο της ζωής τους;

Πιο επίκαιρο από ποτέ, το αριστούργημα του Τσέχωφ λειτουργεί ως ένας καθρέφτης της σύγχρονης κοινωνίας. Μας καλεί να αναλογιστούμε ποιοι πραγματικά είμαστε σήμερα: Οι χρεωμένοι και ανήμποροι «αριστοκράτες» που εθελοτυφλούν μπροστά στην πραγματικότητα; Εκείνοι που μοχθούν καθημερινά και εργάζονται σκληρά για να σωθούν; Ή μήπως εκείνοι που ξεσηκώνονται μόνο στα λόγια, παραλυμένοι από το αίσθημα της αδικίας;

ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΚΗΝΟΘΕΤΗ

Ένας άντρας αγαπάει μια γυναίκα. Βάζει δύο στόχους: Να αποκτήσει απόλυτη δύναμη και να κατακτήσει τη γυναίκα. Τον ένα στόχο τον πετυχαίνει.

Αυτή είναι η ιστορία του «Βυσσινόκηπου» όπως την πρωτοδιάβασα. Μέσα στον -άλλοτε ακραία αστείο και άλλοτε λυπητερό- μύθο αυτό, μπλέκονται σχέσεις και δυναμικές που ισχυροποιούν ως σύμβολα τους ήρωες. Σύμβολα ενός κόσμου που πεθαίνει και ενός κόσμου που εισβάλλει και επιβάλλεται. Στον δικό μας «Βυσσινόκηπο» θα ακούσετε και θα δείτε ίσως πράγματα που δεν έχετε παρατηρήσει ποτέ, ακόμα κι εσείς που γνωρίζετε καλά το έργο: Γυναίκες ισχυρές και κυρίαρχες, αυτόνομες και περήφανες. Άντρες ευγενείς και τρυφερούς, ευγνώμονες και γενναιόδωρους.

Όλοι οι άνθρωποι του «Βυσσινόκηπου» συνυπάρχουν ισότιμα και με αγάπη. Αφέντες και υπάλληλοι, νέοι και υπέργηροι αγκαλιάζονται ή συζητούν σαν ένα. Ο Τσέχωφ διδάσκει αγάπη. «Αγαπώ αυτόν τον κήπο» λέει η ιδιοκτήτρια του κτήματος που βγαίνει σε πλειστηριασμό. Όμως, το να αγαπάς δεν σημαίνει πως αφήνεις αυτό που αγαπάς στο έλεος του χρόνου, να στέκει απλώς εκεί, με μία αξία μουσειακή. «Αγαπώ» σημαίνει προσέχω, φροντίζω, συντηρώ και βοηθώ να ανθίζει το αντικείμενο της αγάπης μου. «Να’ την  η ευτυχία, έρχεται!», λέει ο θεωρητικός της επανάστασης. «Ευτυχία» όμως, για τον προφήτη συγγραφέα σημαίνει ισότητα, δικαιοσύνη και ελευθερία ενός λαού.

Τίποτα δεν έχει αλλάξει από το 1904. Και σήμερα είμαστε και απελπισμένοι δανειζόμενοι αλλά και παραγωγικοί δανειστές. Και ανήμποροι ρομαντικοί αλλά και ευφυείς καιροσκόποι. Είμαστε όλοι, όλα. Και όλα στην παράστασή μας είναι ακριβώς όπως μας τα κληροδότησε ο Τσέχωφ. Γι’ αυτό και η μετάφραση του αγαπημένου Δαυίδ Μαλτέζε έγινε ευλαβικά από τη Ρωσική γλώσσα, γι’ αυτό και η όψη της υπέροχης Ελένης Μανωλοπούλου ακολούθησε πιστά τις οδηγίες του συγγραφέα. Γι’ αυτό κι η υπογράφουσα, μέσω των συγκλονιστικών  ηθοποιών (τα δέντρα ενός θαλερού θεατρικού κήπου), προσπάθησα να τιμήσω - πέρα από τον Αντόν Τσέχωφ, το γράμμα και το πνεύμα του- τους δασκάλους των δασκάλων μου: Τον Κονσταντίν Στανισλάφσκι και το Θέατρο Τέχνης της Μόσχας που πρώτη φορά έδειξαν στον κόσμο μια προφητική ιστορία Επανάστασης κι Έρωτα.

«Τώρα, όμως αφήστε με ήσυχη. Τώρα εγώ ονειρεύομαι.»

Ευχαριστώ από την καρδιά μου όλους τους εκπληκτικούς συνεργάτες του ΚΘΒΕ κι ιδιαίτερα τους ηθοποιούς, τους ήρωες μου. Ευχαριστώ τον Διευθυντή, Αστέρη Πελτέκη για την εμπιστοσύνη. 

Αθανασία Καραγιαννοπούλου

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Μετάφραση: Δαυίδ Μαλτέζε, Σκηνοθεσία — Δραματουργική επεξεργασία-Μουσική επιμέλεια: Αθανασία Καραγιαννοπούλου, Σκηνικά- Κοστούμια: Ελένη Μανωλοπούλου, Συνεργάτης σκηνογράφος - ενδυματολόγος: Δανάη Πανά, Φωτισμοί: Αλέκος Αναστασίου, Χορογραφίες: Αναστασία Κελέση, Βοηθός σκηνοθέτη: Μαίρη Ανδρέου, Μουσική διδασκαλία: Παναγιώτης Μπάρλας, Video: Mike Rafail, Ηχητικό περιβάλλον: Διονύσης Κωνσταντινίδης,

Οργάνωση Παραγωγής: Ματίνα Παγουλάτου, Φωτογραφίες: Mike Rafail | That long black cloud

*Βοηθός Σκηνογράφου - Ενδυματολόγου (στο πλαίσιο πρακτικής άσκησης): Χριστίνα Γεωργιάδου

Διανομή: Αντίνοος Αλμπάνης (Λοπάχιν Γερμολάη Αλεξέγιεβιτς), Βασίλης Ευταξόπουλος (Γκάγιεφ Λεονίντ Αντρέγιεβιτς), Χρύσα Ζαφειριάδου (Βάρια), Νίκος Καπέλιος (Συμεόνωφ-Πίσικ Μπορίς Μπορίσοβιτς), Αγάπη Ουζούνη (Άνια/ Μικρή Λιουμπόφ), Γιώργος Κολοβός (Τροφίμωφ Πιοτρ Σεργκέγιεβιτς), Χρήστος Μαστρογιαννίδης (Επιχόντωφ Σεμιόν Παντελέγιεβιτς), Λίλη Αδρασκέλα (Ντουνιάσα), Γιολάντα Μπαλαούρα (Ρανέβσκαγια Λιουμπόφ Αντρέγιεβνα), Κώστας Σαντάς (Φιρς), Άννη Τσολακίδου (Σαρλότα Ιβάνοβνα), Μανώλης Φουντούλης (Ένας περαστικός/ Σταθμάρχης), Γρηγόρης Φρέσκος (Γιάσα)

Φιγκυράν
Μάρκος Κούτοφ- Γεροντίδης (Μικρός Λοπάχιν/ σε διπλή διανομή), Νίκος Χάψαλης (Υπηρέτης/ Ταχυδρόμος)

Πληροφορίες: Βασιλικό Θέατρο (Πλατεία Λευκού Πύργου)
Πρεμιέρα: Παρασκευή 16 Οκτωβρίου  2026, στις 21.00
Διάρκεια παράστασης: 2 ώρες και 45 λεπτά (με διάλειμμα) 

Ώρες παραστάσεων:

Τετάρτη: 19:00
Πέμπτη- Παρασκευή- Σάββατο: 20:30
Κυριακή: 19:00 

Προπώληση: ntng.gr | more.com
Πληροφορίες: Εκδοτήρια ΚΘΒΕ | Τ. 2315 200 200 | ntng.gr