Στη μελέτη του Σερέφα, κάτοχου δεκάδων μάστερ και εκατοντάδων ντοκρορά στο πεδίο σπουδών που λέγεται «Θεσσαλονίκη εφ’ όλης και από την καλή και από την ανάποδη», αποτυπώνεται, με τη χρήση σπάνιου αρχειακού υλικού, η ιστορία της ίδρυσης δημόσιων αποχωρητηρίων στη Θεσσαλονίκη στους δύο τελευταίους αιώνες. Βρόμα η δουλειά, να όμως που μέσα από το χρονικό των δημόσιων αποχωρητηρίων προβάλλει ολοζώντανα και το πανόραμα της πολύπαθης πόλης μας, εν είδει τσιρλιπιπί χρονολογίου: οι επιδημίες και οι μολυσματικές ασθένειες που έπλητταν τη Θεσσαλονίκη στον 19ο αιώνα, οι δυο μεγάλες πυρκαγιές στα 1890 και στα 1917 και η ανάγκη δημιουργίας δημοτικών αποχωρητηρίων στους καταυλισμούς των πυρόπληκτων, τα ζητήματα υγιεινής που προέκυπταν από την «εν μέση οδώ ενούρησιν», η σπάνις του νερού στις οικίες, στις δημόσιες βρύσες και στους δημόσιους απόπατους.
Σε αυτόν τον απόλυτα deep down and dirty οδηγό, που ο Σέρεφας τον γράφει έχοντας ξεφυλλίσει (ξεσκατίσει;) όλον τον αρχειακό «επί του θέματος» τύπο της Θεσσαλονίκης, η Θεσσαλονίκη των δημόσιων αποχωρητηρίων του Πρώτου Παγκόσμιου πόλεμου και οι τουαλέτες που εγκατέστησαν οι ξένοι στρατοί στην πόλη αντιπαρατίθεται με τη διένεξη σχετικά με τις βακούφικες ιδιοκτησίες των μουσουλμανικών νεκροταφείων και των αποχωρητηρίων που χτίστηκαν πάνω τους. Οι μέτεπειτα άθλιες συνθήκες υγιεινής στους προσφυγικούς καταυλισμούς μετά την έλευση των προσφύγων στα 1922 και η έλλειψη αποχωρητηρίων σε αυτούς κάνουν το βιβλίο, πέρα από πρωτότυπο και τολμηρό, ένα άλλου είδους drive για τον αόρατο και καλά κρυμμένο «κάτω κόσμο».
Παραθέτω ακόμα ένα «παρφουμερί» απόσπασμα, το κείμενο από τη διαφήμιση των χημικών ουρητηρίων της Tiorfit Actiengesellschaft Bremen (Άοσμα άνευ υδραυλικής εγκατάστασης),14.2.1932, εφημερίδα Μακεδονία: «Παντελής έλλειψης οσμής, τέλεια αντισηψία, αντοχή κατά του ψύχους και των καιρικών μεταβολών, 15 μετάλλια και διπλώματα. Εχρησιμοποίηθηκαν από Δήμους, Σιδηρόδρομους, Στρατώνας, Θέατρα, Σχολεία, Εστιατόρια καθ’ όλην την Ευρώπην. Ζητήσατε μας τιμάς, σχέδια, υπολογισμούς και πάσαν πληροφορίαν, Αντιπρόσωποι δια την Ελλάδαν Μ.Μωσσέ & Σ.Κατσίμβρας, Βενιζέλου 3, Θεσσαλονίκη».